काठमाडौं ९ फागुन । चीनको प्रविधि कम्पनी बाइटडान्सले विकास गरेको नयाँ एआई भिडियो मोडल सिडान्स २.० ले विश्व मनोरञ्जन उद्योग, विशेषगरी हलिउडमा ठूलो तरंग पैदा गरेको छ। सामान्य पाठ निर्देशनका आधारमा सिनेमा स्तरका दृश्य, संवाद, ध्वनि प्रभाव र जटिल एक्सन दृश्यहरू तयार गर्न सक्ने यसको क्षमताले परम्परागत फिल्म निर्माण प्रक्रियामाथि नै प्रश्न उठाइदिएको छ।
सिडान्स २.० के हो ?
सिडान्स पहिलोपटक २०२५ जुनमा सार्वजनिक गरिएको थियो, तर यसको दोस्रो संस्करणले गुणस्तर र प्रविधिमा उल्लेखनीय सुधार ल्याएको छ। प्रयोगकर्ताले केही लाइनको निर्देशन लेखेपछि यसले पात्र, दृश्य, क्यामेरा एङ्गल, पृष्ठभूमि संगीत र संवादसमेत तयार गर्न सक्छ।
यसअघि पनि एआई भिडियो उपकरणहरू उपलब्ध थिए। उदाहरणका लागि ओपनएआई को ‘सोरा’ र मिडजर्नी जस्ता प्लेटफर्महरूले दृश्य सिर्जना गर्न सहयोग गर्दै आएका थिए। तर सिडान्स २.० को विशेषता भनेको पाठ, दृश्य र अडियोलाई एउटै एकीकृत प्रणालीमार्फत उच्च स्तरमा संयोजन गर्नु हो। उद्योग विश्लेषकहरूका अनुसार यसको उत्पादन परिणाम प्रत्यक्ष स्टुडियो स्तरको देखिन्छ।
भाइरल भिडियो र चर्चित पात्र
सामाजिक सञ्जालमा सिडान्सबाट बनाइएका केही भिडियोहरू अत्यन्त भाइरल भएका छन्। स्पाइडर–म्यान, डेडपुल र डार्थ वेडरजस्ता चर्चित पात्रहरू समावेश गरिएका दृश्यहरूले दर्शकको ध्यान खिचेका छन्। केही भिडियोहरूमा प्रसिद्ध अभिनेता विल स्मिथ चाउचाउ खाइरहेको वा काल्पनिक राक्षससँग लडिरहेको दृश्य देखाइएको छ, जुन ठूला बजेटका चलचित्रजस्तै यथार्थपरक देखिन्छ।
यस्ता सामग्री सार्वजनिक भएपछि डिज्नी र प्यारामाउन्ट पिक्चर्स जस्ता ठूला स्टुडियोहरूले प्रतिलिपि अधिकार उल्लङ्घनको आरोप लगाएका छन्। उनीहरूको भनाइ अनुसार अनुमति बिना उनीहरूको बौद्धिक सम्पत्ति प्रयोग गरिएको छ।
प्रतिलिपि अधिकारको जटिलता
एआई प्रविधिको विकाससँगै प्रतिलिपि अधिकारको प्रश्न झन् संवेदनशील बनेको छ। एआई मोडलहरूलाई तालिम दिन ठूलो मात्रामा डेटा आवश्यक पर्छ। यदि त्यस्तो डेटा लेखक, कलाकार वा मिडिया संस्थाको अनुमति बिना प्रयोग गरियो भने कानुनी विवाद उत्पन्न हुन सक्छ।
यसअघि द न्यूयोर्क टाइम्स ले आफ्नो सामग्री अनुमति बिना प्रयोग गरिएको भन्दै माइक्रोसफ्ट र ओपनएआईविरुद्ध मुद्दा दायर गरेको थियो। त्यस्तै रेडिट ले पर्प्लेक्सिटी एआई माथि प्रयोगकर्ताको सामग्री अवैध रूपमा संकलन गरेको आरोप लगाएको थियो।
सिडान्स २.० को सन्दर्भमा पनि यस्तै प्रश्नहरू उठेका छन्। विशेषज्ञहरू भन्छन्—एआई प्रविधिलाई दिगो र विश्वासयोग्य बनाउन लाइसेन्सिङ, पारदर्शिता र सामग्रीको स्पष्ट लेबलिङ अनिवार्य छ।
साना स्टुडियोका लागि अवसर
जहाँ ठूला स्टुडियोहरू कानुनी जोखिमबारे चिन्तित छन्, त्यहीं साना उत्पादन कम्पनीहरूका लागि सिडान्स अवसरको रूपमा देखिएको छ। सिंगापुरस्थित एक एनिमेसन स्टुडियोका प्रमुख डेभिड क्वोकका अनुसार यस्तो प्रविधिले कम बजेटमै जटिल विज्ञान–कथा, पिरियड ड्रामा वा एक्सन फिल्म निर्माण सम्भव बनाउँछ।
एसियामा लोकप्रिय छोटो भिडियो श्रृंखलाहरू माइक्रो–ड्रामा प्रायः सीमित बजेटमा तयार हुन्छन्। विगतमा तिनीहरू रोमान्स वा पारिवारिक कथामा सीमित थिए, किनकि भिजुअल इफेक्ट महँगो पर्थ्यो। अब एआईको सहयोगले कम लागतमा पनि भिजुअली आकर्षक र महत्वाकांक्षी परियोजना सम्भव हुने देखिएको छ।
चीनको एआई उदय
सिडान्स २.० ले चिनियाँ एआई क्षमताको चर्चा फेरि चर्काएको छ। गत वर्ष चिनियाँ मोडल ‘डीपसिक’ ले कम लागतको ठुलो भाषा मोडल सार्वजनिक गर्दै विश्व बजारमा चर्चा कमाएको थियो। यसले देखायो कि चिनियाँ कम्पनीहरू एआई प्रतिस्पर्धामा तीव्र रूपमा अघि बढिरहेका छन्। विश्लेषकहरूका अनुसार बेइजिङ सरकारले एआई, रोबोटिक्स र उन्नत चिप उत्पादनलाई आर्थिक रणनीतिको केन्द्रमा राखेको छ। अमेरिकासँग प्राविधिक प्रतिस्पर्धामा अगाडि रहन चीनले ठूलो लगानी गरिरहेको छ।
भविष्यतर्फको संकेत
विशेषज्ञहरूको अनुमान छ कि आगामी वर्षहरूमा एआई केवल च्याटबटमा सीमित रहने छैन। लेनदेन गर्ने एआई एजेन्ट, स्वचालित कोडिङ उपकरण, र नियमित भिडियो निर्माण प्रणालीहरू व्यापक रूपमा प्रयोगमा आउनेछन्।
सिडान्स २.० ले मनोरञ्जन उद्योगमा गम्भीर प्रश्न उठाएको छ-यदि केही मिनेटको निर्देशनबाट सिनेमा–स्तरको दृश्य तयार गर्न सकिन्छ भने परम्परागत फिल्म निर्माण संरचना कति सुरक्षित छरु अभिनेता, निर्देशक, सम्पादक र प्राविधिक टोलीहरूको भूमिकामा कस्तो परिवर्तन आउनेछ ?
यद्यपि धेरै विशेषज्ञहरूको धारणा छ कि एआई मानव सिर्जनशीलताको पूर्ण विकल्प बन्न सक्दैन। कथा लेखनको भावनात्मक गहिराइ, मौलिकता र सामाजिक संवेदनशीलतामा अझै मानव हस्तक्षेप आवश्यक रहनेछ।
सिडान्स २.० केवल एउटा नयाँ एआई उपकरण होइनस यसले विश्व मनोरञ्जन उद्योग, कानुनी संरचना र सिर्जनात्मक अर्थतन्त्रमा दीर्घकालीन प्रभाव पार्न सक्ने संकेत दिएको छ। हलिउडका लागि यो चुनौती र अवसर दुवै हो-एकातिर प्रतिलिपि अधिकारको प्रश्न, अर्कोतर्फ लागत घटाउने र नयाँ सिर्जनात्मक सम्भावना खोल्ने अवसर। चीनका लागि भने यो विश्व एआई प्रतिस्पर्धामा आफ्नो स्थान मजबुत बनाउने अर्को कदम हो। डिजिटल सिर्जनाको नयाँ युग सुरु भइसकेको छ, र सिडान्स २.० त्यसको सबैभन्दा चर्चित उदाहरण बनेको छ।